Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ψυχιατρική. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ψυχιατρική. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Σάββατο 6 Ιουνίου 2026

Πλάνη-Ψευδαίσθηση-Παραίσθηση (Delusion-Illusion-Hallucination ditext)

Delusion-Illusion-Hallucination

Πλάνη (Delusion): *(λατ. de + ludere, «παίζω»)* Εσφαλμένη ή μη αληθοφανής (*non-veridical*) γνώση. Ο όρος, κυρίως, περιορίζεται στην αντίληψη, τη μνήμη και άλλες μη συμπερασματικές μορφές γνώσης, αλλά μερικές φορές επεκτείνεται ώστε να περιλάβει και συμπερασματικές πεποιθήσεις και θεωρίες. Βλ. Αληθοφανής (Veridical).

Οι δύο κύριοι τύποι πλάνης είναι:

(α) η ψευδαίσθηση (illusion) ή μερικώς πλανημένη γνώση, π.χ. οι συνήθεις παραμορφώσεις των αισθήσεων και της μνήμης, οι οποίες εντούτοις έχουν κάποια πραγματική βάση· και

(β) η παραισθητική αντίληψη (hallucination) ή πλήρως πλανημένη γνώση, όπως τα όνειρα, οι ψευδο-αναμνήσεις κ.λπ., στα οποία δεν αντιστοιχεί τίποτε στην πραγματικότητα.

Βλ. Ψευδαίσθηση (Illusion)· Παραισθητική αντίληψη (Hallucination). — L.W.

Ψευδαίσθηση (Illusion): *(λατ. in + ludere, «παίζω»)* Μια αισθητηριακή ψευδαίσθηση είναι μια εσφαλμένη αντίληψη που προκύπτει από εσφαλμένη ερμηνεία των δεδομένων των αισθήσεων, επειδή αυτά παράγονται υπό ασυνήθιστες συνθήκες αντίληψης — φυσικές, φυσιολογικές ή ψυχολογικές. Η ψευδαίσθηση αντιδιαστέλλεται προς την παραισθητική αντίληψη (*hallucination*), στην οποία τα αισθητηριακά συστατικά στοιχεία απουσιάζουν εντελώς. Βλ. Πλάνη (Delusion)· Παραισθητική αντίληψη (Hallucination). — L.W.

Παραισθητική αντίληψη (Hallucination): *(λατ. hallucinatio, από το hallucinari, «περιπλανώμαι με τον νου»)* Μια μη αληθοφανής ή πλανημένη αντίληψη ενός αισθητηριακού αντικειμένου, η οποία λαμβάνει χώρα ενώ κανένα αντικείμενο δεν είναι πράγματι παρόν στα αισθητήρια όργανα. Βλ. Πλάνη (Delusion)· Ψευδαίσθηση (Illusion). — L.W.

Αρνητική παραισθητική αντίληψη (Negative Hallucination): Η αποτυχία αντίληψης ενός αντικειμένου το οποίο είναι πράγματι παρόν στα αισθητήρια όργανα. Βλ. Παραισθητική αντίληψη (Hallucination). — L.W.


[Delusion: (Lat. de + ludere, to play) Erroneous or non-veridical cognition. The term is properly restricted to perception, memory and other non-inferential forms of knowledge but is at times extended to include inferential beliefs and theories. See Veridical. The two principal types of delusion are (a) illusion or partially delusive cognition, e.g. the ordinary distortions of sense and memory which nevertheless have a basis in fact, and (b) hallucination or totally delusive cognition such as dreams, pseudo-memories, etc. to which nothing corresponds in fact. See Illusion; Hallucination. -- L.W. ](https://www.ditext.com/runes/d.html)

[Illusion: (Lat. in + ludere, to play) An illusion of sense is an erroneous perception arising from a misinterpretation of data of sense because they are produced under unusual conditions of perception, physical, physiological or psychological. Illusion contrasts with hallucination in which the sensuous ingredients are totally absent. See Delusion; Hallucination. -- L.W. ](http://www.ditext.com/runes/i.html)

[Hallucination: (Lat. hallucinatio, from hallucinari, to wander in mind) A non-veridical or delusive perception of a sense object occurring when no object is in fact present to the organs of sense. See Delusion, Illusion. -- L.W.

Hallucination, Negative: The failure to perceive an object which is in fact present to the organs of sense. See Hallucination. -- L.W. ](https://www.ditext.com/runes/h.html)

Πέμπτη 12 Μαρτίου 2026

παραισθήσεις vs. ψευδαισθήσεις vs. παραληρητικές ιδέες

Οι **παραισθήσεις** είναι αντιληπτικές εμπειρίες που συμβαίνουν απουσία (https://www.sciencedirect.com/topics/neuroscience/epileptic-absence) εξωτερικών αισθητηριακών ερεθισμάτων (https://www.sciencedirect.com/topics/medicine-and-dentistry/sensory-stimulation). Αν και οι παραισθήσεις είναι συχνότερα οπτικής ή ακουστικής φύσης, μπορούν να βιωθούν σε οποιαδήποτε αισθητηριακή τροπικότητα, συμπεριλαμβανομένων της οσφρητικής, της γευστικής, της απτικής και της σπλαγχνικής.

Οι γνήσιες παραισθήσεις πρέπει να διακρίνονται από τις **«ψευδαισθήσεις» (illusions)**, οι οποίες αναφέρονται σε εσφαλμένες αντιλήψεις πραγματικών εξωτερικών ερεθισμάτων, και από τις **«παραληρητικές ιδέες» (delusions)**, οι οποίες αναφέρονται σε παγιωμένες ψευδείς πεποιθήσεις. Η διάκριση αυτή είναι σημαντική σε διαταραχές όπως η **σχιζοφρένεια** (https://www.sciencedirect.com/topics/neuroscience/dementia-praecox), στην οποία παραισθήσεις, ψευδαισθήσεις και παραληρητικές ιδέες μπορεί να εμφανίζονται όλες στο ίδιο άτομο. Οι παραισθήσεις και οι ψευδαισθήσεις αποτελούν αυστηρά ανωμαλίες της αισθητηριακής αντίληψης, ενώ οι παραληρητικές ιδέες αποτελούν ανωμαλίες του περιεχομένου της σκέψης.

View chapter <https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/B9780123851574001354> Explore book<https://www.sciencedirect.com/referencework/9780123851581>
Read full chapter <https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/B9780123851574001354>
URL: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/B9780123851574001354
Reference work
Encyclopedia of the Neurological Sciences (Second Edition)
2014, Encyclopedia of the Neurological Sciences (Second Edition)
<https://www.sciencedirect.com/referencework/9780123851581>

J.A Fraser

https://www.sciencedirect.com/topics/nursing-and-health-professions/hallucination

 

παραίσθηση

Μια **παραισθήση** είναι μια υποκειμενική αισθητηριακή εμπειρία που συμβαίνει απουσία (https://www.sciencedirect.com/topics/neuroscience/epileptic-absence) αντίστοιχης εξωτερικής διέγερσης του σχετικού αισθητηριακού οργάνου (https://www.sciencedirect.com/topics/medicine-and-dentistry/sensory-organ), και διαθέτει επαρκή αίσθηση πραγματικότητας ώστε να μοιάζει με πραγματική αντίληψη. Μπορεί να εμφανιστεί ως συνέπεια νευρολογικής ή ψυχιατρικής νόσου, ή από κατάποση (https://www.sciencedirect.com/topics/medicine-and-dentistry/ingestion) ποικίλων ουσιών.

Έχουν προταθεί τέσσερις πιθανοί μηχανισμοί για την παραγωγή παραισθήσεων, συμπεριλαμβανομένης της φλοιϊκής αποστέρησης αισθητικών ερεθισμάτων (https://www.sciencedirect.com/topics/medicine-and-dentistry/deafferentation), της άμεσης φλοιϊκής διέγερσης ή αναστολής, της υποφλοιϊκής αποδέσμευσης και της δυσλειτουργίας από πάνω προς τα κάτω (top–down). Το παρόν άρθρο εξετάζει τη νευρολογία (https://www.sciencedirect.com/topics/medicine-and-dentistry/neurology) των παραισθήσεων, συζητά τους μηχανισμούς με τους οποίους αυτές παράγονται και τις πιθανές θεραπείες.


View chapter <https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/B9780123750006001877> Explore book<https://www.sciencedirect.com/referencework/9780080961804>
Read full chapter <https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/B9780123750006001877>
URL: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/B9780123750006001877
Reference work
Encyclopedia of Human Behavior (Second Edition)
2012, Encyclopedia of Human Behavior (Second Edition)
<https://www.sciencedirect.com/referencework/9780080961804>

https://www.sciencedirect.com/topics/nursing-and-health-professions/hallucination



K.A. Bujarski, M.R. Sperling

Ψύχωση (impaired reality testing)

 Ψύχωση

Ένα σύνολο συμπτωμάτων που χαρακτηρίζεται από διαταραγμένο έλεγχο της πραγματικότητας (impaired reality testing), όπως οι παραληρητικές ιδέες και/ή οι παραισθήσεις.

https://www.sciencedirect.com/topics/nursing-and-health-professions/reality-testing

Οι παραισθήσεις μπορούν να βιωθούν σε οποιαδήποτε αισθητηριακή τροπικότητα

 Hallucinations may be experienced in any sensory modality—visual,
    olfactory, gustatory, tactile, and somatic <https://www.sciencedirect.com/topics/neuroscience/somatics>, proprioceptive,
    equilibroceptive, nociceptive, thermoceptive, and chronoceptive
    (Table 29-12).

Οι **παραισθήσεις** μπορούν να βιωθούν σε οποιαδήποτε αισθητηριακή τροπικότητα—οπτική, οσφρητική, γευστική, απτική και σωματική (https://www.sciencedirect.com/topics/neuroscience/somatics), ιδιοδεκτική, ισορροποδεκτική, αλγοδεκτική, θερμοδεκτική και χρονοδεκτική (Πίνακας 29-12).

https://www.sciencedirect.com/topics/nursing-and-health-professions/reality-testing