Η αντικειμενοποίηση του γενικού, κοινωνικού χαρακτήρα της εργασίας (και επομένως του χρόνου εργασίας που περιέχεται στην ανταλλακτική αξία) είναι ακριβώς αυτό που κάνει το προϊόν του χρόνου εργασίας ανταλλακτική αξία· αυτό είναι που δίνει στο εμπόρευμα τις ιδιότητες του χρήματος, που όμως με τη σειρά τους συνεπάγονται την ύπαρξη ενός ανεξάρτητου και εξωτερικού χρηματικού υποκειμένου [money-subject].

Ο Μαρξ έχει καταβάλει μεγάλη προσπάθεια για να δείξει ότι «το χρήμα δεν προκύπτει μέσω
συνθήκης, περισσότερο από όσο το προκύπτει έτσι το κράτος. Προκύπτει από ανταλλαγή, και
προκύπτει φυσικά από ανταλλαγή· είναι προϊόν της ίδιας» (165). [Ο Μαρξ]
ξεκινά τώρα μια μελέτη των φυσικών ιδιοτήτων του χρηματικού
εμπορεύματος. Προτείνω να παραλείψετε αυτήν την παρουσίαση (165–86) ως
δευτερεύοντος ενδιαφέροντος αν και υπάρχουν περιστασιακές ενοράσεις. Σημειώνει για
παράδειγμα ότι «τα *πολύτιμα* μέταλλα … χωρίζονται από τα υπόλοιπα
λόγω του ότι είναι ανοξείδωτα, τυπικής ποιότητας» (166). Αυτή η ποιότητα
είναι σημαντικό να είναι μη οξειδώσιμη, ιδιαίτερα εάν υπάρχει ανάγκη
για ένα σωματικά σταθερό όχημα για μακροπρόθεσμη εξοικονόμηση. Ο Μαρξ επιστρέφει αρκετές
φορές στην προέλευση του χρήματος μέσω της ιστορίας της ανταλλαγής και της
σύνδεσης μεταξύ της μορφής χρήματος και του χρόνου εργασίας. «Η αντικειμενοποίηση
του γενικού, κοινωνικού χαρακτήρα της εργασίας (και επομένως του χρόνου εργασίας
που περιέχεται στην ανταλλακτική αξία) είναι ακριβώς αυτό που κάνει το προϊόν του
χρόνου εργασίας ανταλλακτική αξία· αυτό είναι που δίνει στο εμπόρευμα τις
ιδιότητες του χρήματος, που όμως με τη σειρά τους συνεπάγονται την ύπαρξη ενός
ανεξάρτητου και εξωτερικού χρηματικού υποκειμένου [money-subject]» (168). Σημειώστε εδώ ότι ο χρόνος εργασίας
συνδέεται με την ανταλλακτική αξία παρά με την αξία (όπως γίνεται στο *Κεφάλαιο*).
«Η αλήθεια είναι ότι η σχέση ανταλλακτικής-αξίας—των
εμπορευμάτων ως αμοιβαία ίσες και ισοδύναμες αντικειμενοποιήσεις του εργασιακού
χρόνου—περιλαμβάνει αντιφάσεις που βρίσκουν την αντικειμενική τους έκφραση στο
χρήμα *το οποίο διακρίνεται από* τον χρόνο εργασίας» (169). Αν αυτό ίσχυε στην
εποχή του Μαρξ, τότε θα ήταν τριπλάσια έτσι στον σημερινό παγκόσμιο καπιταλισμό.

Marx has been at great pains to show that “money does not arise by
convention, any more than the state does. It arises out of exchange, and
arises naturally out of exchange; it is a product of the same” (165). He
now launches into a study of the physical properties of money
commodities. I propose to skip this presentation (165–86) as of
secondary interest although there are occasional insights. He notes for
example that “the /precious/ metals … split off from the remainder by
virtue of being inoxidizable, of standard quality” (166). This quality
of being inoxidizable is important, particularly if the need exists for
a physically stable vehicle for long-term saving. Marx returns several
times to the origins of money via the history of exchange and the
connection between the money form and labor time. “The objectification
of the general, social character of labour (and hence of the labour time
contained in exchange value) is precisely what makes the product of
labour time into exchange value; this is what gives the commodity the
attributes of money, which however, in turn imply the existence of an
independent and external money-subject” (168). Note here that labor time
is connected to exchange-value rather than to value (as it is in
/Capital/). “The truth is that the exchange-value relation—of
commodities as mutually equal and equivalent objectifications of labour
time—comprises contradictions which find their objective expression in a
money /which is distinct from/ labour time” (169). If this was true in
Marx’s time, then it would be triply so in today’s global capitalism.

[David Harvey, A Companion to Marx’s Grundrisse, Verso 2023]