Παρασκευή 10 Ιουλίου 2026

Όταν το υποκείμενο έχει μια αντιληπτική εμπειρία, βρίσκεται σε άμεση επίγνωση ή σε σχέση άμεσης εξοικείωσης (acquaintance) με ένα αισθητηριακό δεδομένο, ακόμη και αν η εμπειρία είναι ψευδαισθητική ή παραισθητική.

Οι εμπειρίες κάθε είδους έχουν έναν ιδιαίτερο χαρακτήρα που τις καθιστά εγγενώς διαφορετικές από καταστάσεις της συνείδησης, όπως η σκέψη. Μια εύλογη άποψη είναι ότι αυτή η διαφορά εξηγείται από το γεγονός ότι, όταν ένα υποκείμενο έχει μια εμπειρία, έχει κατά κάποιον τρόπο άμεση επίγνωση ενός συνόλου **φαινομενικών ποιοτήτων** (*phenomenal qualities*). Για παράδειγμα, όταν βλέπει, πιάνει και γεύεται ένα μήλο, το υποκείμενο μπορεί να έχει άμεση επίγνωση ενός ερυθροπράσινου σφαιρικού σχήματος, μιας ορισμένης αίσθησης λειότητας στην αφή και μιας γλυκιάς γευστικής αίσθησης.

Τέτοιες φαινομενικές ποιότητες είναι επίσης άμεσα παρούσες στις παραισθήσεις. Σύμφωνα με τη θεωρία των αισθητηριακών δεδομένων (*sense-data theory*), οι φαινομενικές ποιότητες ανήκουν σε οντότητες που ονομάζονται **αισθητηριακά δεδομένα** (*sense-data*). Όταν το υποκείμενο έχει μια αντιληπτική εμπειρία, βρίσκεται σε άμεση επίγνωση ή σε σχέση **άμεσης εξοικείωσης** (*acquaintance*) με ένα αισθητηριακό δεδομένο, ακόμη και αν η εμπειρία είναι ψευδαισθητική ή παραισθητική. Το αισθητηριακό δεδομένο είναι ένα αντικείμενο που είναι άμεσα παρόν στην εμπειρία και διαθέτει τις ιδιότητες με τις οποίες εμφανίζεται.

Experiences of all kinds have a distinctive character, which marks them
out as intrinsically different from states of consciousness
<https://www.iep.utm.edu/consciou/> such as thinking. A plausible view
is that the difference should be accounted for by the fact that, in
having an experience, the subject is somehow immediately aware of a
range of phenomenal qualities. For example, in seeing, grasping and
tasting an apple, the subject may be aware of a red and green spherical
shape, a certain feeling of smoothness to touch, and a sweet sensation.
Such phenomenal qualities are also immediately present in
hallucinations. According to the sense-data theory, phenomenal qualities
belong to items called “sense-data.” In having a perceptual experience
the subject is directly aware of, or acquainted with, a sense-datum,
even if the experience is illusory or hallucinatory. The sense-datum is
an object immediately present in experience. It has the qualities it
appears to have.
[Sense-Data | Internet Encyclopedia of Philosophy](https://www.iep.utm.edu/sense-da/)


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.